Holland Sloterdijk : een overzicht van de wijk in Amsterdam-West

Een nieuwe buurt in Amsterdam

De wijken rondom het centrum van Amsterdam zijn bekend en populair onder bezoekers en bewoners, maar er zijn ook nog andere gebieden die steeds meer aandacht krijgen. Een van deze nieuwe buurten is Holland Sloterdijk, een wijk die ontstaan is op de plek waar ooit de luchthaven Amsterdam Slotervaart stond. Deze buurt wordt vaak in verband gebracht met het Amsterdam West-project en maakt sinds 2005 onderdeel uit van de Amsterdamse agglomering.

Geschiedenis en ontwikkeling

De luchthaven Amsterdam Slotervaart was al in gebruik sinds 1919, maar bleek tegenwoordig officiële website niet meer nodig voor de stad. In 1994 besloot de gemeente om een nieuw vliegveld te bouwen aan de andere kant van de provincie Noord-Holland en de huidige luchthaven af te breken. De gronden die werden vrijgekomen moesten worden gebruikt voor nieuwe bebouwing. Na jarenlang overleg en planning kwam er uiteindelijk een nieuw masterplan voor de wijk. Dit plan stelde dat er zowel woningen als bedrijven gebouwd konden worden.

Wijken in Amsterdam West

Holland Sloterdijk maakt onderdeel uit van het grotere buurtproject Amsterdam West, waarvan ook de wijken Bovenkerk en Oud-Zuid (onder andere) deel uitmaken. De ontwikkeling van deze gebieden heeft tot een aanzienlijke verandering in de samenstelling van de bewoners leidt die sinds 2005 in Amsterdam-West wonen. Zij worden niet langer gezien als minderwaardige migrantengroepen, maar krijgen hun eigen culturele identiteit en dragen bij aan het levendig karakter van deze nieuwe buurt.

Bouwactiviteiten

Op de plek waar ooit de luchthaven Amsterdam Slotervaart stond werden zowel woningen als bedrijven gebouwd. In 2010 waren er al meer dan duizend woningen in gebruik en kreeg ook het centrum van de wijk zijn vorm. Sindsdien is er voornamelijk nog gewerkt aan onderhoud, uitbreiding van bestaande bebouwing of doorontwikkeling van gronden die eerder waren vrijgekomen.

Onderzoek en evaluatie

Omdat Holland Sloterdijk een jonge wijk is gebeurt er al veel onderzoek naar de effecten van de nieuw ontstane buurt. Dit onderzoek toonde aan dat mensen in de buurt hun kinderen willen laten wonen op plekken met hoge sociale veiligheid en duurzame gebouwen, maar ook bereid zijn om meer geld neer te leggen voor het betalen van een huisdan die daarbij past.

Veiligheidsaspecten

Bij de bouw en ontwikkeling van de wijk hebben diverse aspecten gelegen, zoals veiligheid. Voorlopig wordt aangenomen dat er een grotere kans op woningschifting is dan in het verleden deel uitmaakte van de buurt die ooit bestond aan deze plek. Uiteindelijk blijken overheden en ondernemingen bijdragen tot het veiliger maken van dit gebied.

Samenwerkende partijen

De ontwikkeling van de wijk werd een samenwerking tussen de gemeente Amsterdam, woningcorporaties (zowel particuliere als publieke), stichtingen en verschillende andere partners in zaken die nodig waren om alle activiteiten tot stand te brengen. Ook werden diverse overheidsinstanties betrokken bij de besluitvorming over de ontwikkeling van dit gebied.

Socio-economische structuur

Holland Sloterdijk is een woon- en winkelbuurt met een mix aan woningen voor verschillende doelgroepen. Het verhoudingsgewijs bestaat het grootste aandeel in de buurt uit huurwoningen, wat betekent dat er voornamelijk mensen wonen die hier gekomen zijn om te werken en minder van hun geld hebben om een eigen huis neer te leggen.

Dagelijks leven

Overdag bestaat het dorp meestal uit gezinnen met kinderen, maar de avond leeft ook nog veel vreugde aanwezig door diverse horeca gelegenheden. Veel buurtbewoners laten hun werkzaamheden in Amsterdam-WEST op zich wachten vooral om te gaan winkelen of naar een restaurant of bioscoop.

Aard en identiteit

De aandachtsrichting van de bewoner is vaak gericht op de korte afstand tot de haven, wat soms ertoe leidt dat ze weinig zorg dragen voor hun woningen. Enkele buurtbewoners beschrijven deze stad als ‘Amsterdam-West’, terwijl anderen gebruikmaken van benamingen die verwijzen naar oorspronkelijk bestaande wijken.

Sociale contacten

Holland Sloterdijk heeft enige jaren lang de bijnaam gehad dat het gebied onveilig was, maar de laatste paar jaar zijn de woningmarkt en winkelcentra flink ontwikkeld. Dit is gedaan om een veiliger buurt te creëren voor kinderen op school of naar school wandelen.

Sociale verandering

Omdat mensen van allerlei culturele achtergronden hier gaan wonen heeft er in Amsterdam Sloterdijk geleidelijk aan een gemengd karakter ontstaan. Vanwege de concentratie van woningen en winkels, heeft het gebied langzaam maar zeker een levendig centrum gekregen.

Kritiek

Naar verluidt had men bij de bouw te weinig aandacht voor bewoners die hier al woonden voordat er nieuw werd gestart. Degenereerde wijkbewoners zijn echter niet overtuigt en ze vragen de stadsvernieuwing om het centrum een duurzame verbouwing te geven.

Bijnaam ‘Amsterdam-West’

Deze bijnaam is inmiddels al langer dan 10 jaar oud en wordt gebruikt door zowel bewoners als ondernemingen. Toch maakt men niet de indruk dat Amsterdam West ook gewoon een buurt in de omgeving is, maar meer een identiteit die wordt gedeeld door alle mensen van elke wijk of straat.

Kijken naar andere steden

Holland Sloterdijk bestudeert verschillende andere steden voor inspiratie. Een veelbesproken onderwerp tijdens de ontwikkeling was hoe je in Amsterdam een stadsbeeld zou maken dat opvalt en het kan, met goede resultaten die men nooit tevoren had gedacht.

Financieringen

De bouw van nieuwbouwwijken wordt over grotendeels gefinancieerd door middel van subsidien uit de Stichting Amsterdamse woningbouw (SAW) en gemeente. De rest is verdeeld tussen ondernemers die hier direct gebruik maken of er geld in willen investeren om een stadsbeeld te maken dat opvalt.

Kritiek

Critici zeggen dat men bij de bouw van nieuwbouwwijken vaak veel tijd nodig heeft voordat alle doelstellingen worden behaald en daarmee te lang duurt voordat het plan wordt aangevuld met nieuw beleid.

Zelfgemaakte documentaires

In 2015 gemaakt er een serie van drie zelfgefilmde documentaire filmpjes, waarin de ontwikkeling werd vastgelegd. Het ging in eerste instantie over de woningen die hier gebouwd werden en het plan om verder te bouwen tot een stadsbeeld dat opvalt.

Meer aandacht voor sociale veiligheid

Over een tijd van bijna vijftien jaar (1997-2011) werd er al aan de handelingen en acties gericht die leidden tot de opkomst van Amsterdam Sloterdijk als buurt in Amsterdam-West. Toch was er steeds aandacht voor het verhogen van de sociale veiligheid.

Beeld en karakter

Er is een unieke woonwijk ontstaan met veel kleinschalige bebouwing, open ruimte voor recreatieve doeleinden (en eventueel woningen) en nieuwe culturele invloeden. Het wordt al steeds meer beschreven als stadsbeeld dat opvalt.

Samenvatting

Met de ontwikkeling van Holland Sloterdijk is Amsterdam-West een andere buurt geworden dan vroeger, waarin een mengeling van bewoners en bedrijfjes in elk geval zorgt voor levenslust.